Obrazy z georeferencją

Mapit GIS Professional potrafi wyświetlać rastrowe obrazy z georeferencją jako nakładki mapowe. Idealnie nadaje się to do ortofotomap z dronów, skanowanych map papierowych, historycznych zdjęć lotniczych i wszelkich obrazów rastrowych, którym nadano georeferencję do współrzędnych rzeczywistych.

Obsługiwane formaty

GeoTIFF (.tif, .tiff)

GeoTIFF to najpowszechniejszy format obrazów z georeferencją. Osadza informacje o układzie współrzędnych i zasięgu geograficznym bezpośrednio w nagłówkach pliku TIFF — nie są potrzebne żadne dodatkowe pliki.

Cecha	Obsługa
Kompresja	Bez kompresji, LZW, JPEG, Deflate, PackBits
Układ danych	TIFF-y paskowe i kaflowe
Barwy	RGB, RGBA, odcienie szarości, paleta / kolor indeksowany, YCbCr
Głębia bitowa	8-bitowa
Układy współrzędnych	Dowolny kod EPSG oraz własne odwzorowanie poprzeczne Mercatora (automatyczna reprojekcja do WGS84 z umieszczeniem czworokątnym)
Maksymalny rozmiar pliku	50 MB (Android) / 200 MB (iOS, z potwierdzeniem powyżej 200 MB)

JPEG z plikiem world (.jpg + .jgw)

Zwykłe obrazy JPEG można poddać georeferencji przy użyciu towarzyszącego pliku world. Plik world to niewielki plik tekstowy określający położenie i skalę obrazu we współrzędnych mapy.

Rozszerzenia plików world dla JPEG: .jgw, .jpgw, .wld

PNG z plikiem world (.png + .pgw)

Obrazy PNG działają tak samo jak JPEG, z własnym rozszerzeniem pliku world.

Rozszerzenia plików world dla PNG: .pgw, .pngw, .wld

TIFF z plikiem world (.tif + .tfw)

Zwykłe pliki TIFF (bez osadzonych znaczników GeoTIFF) również mogą korzystać z towarzyszącego pliku world. Jeśli plik TIFF ma zarówno osadzone znaczniki GeoTIFF, jak i plik world, pierwszeństwo mają znaczniki osadzone.

Rozszerzenia plików world dla TIFF: .tfw, .tifw, .wld

GIF z plikiem world (.gif + .gfw)

Obrazy GIF są również obsługiwane na iOS, z rozszerzeniem pliku world .gfw.

Rozszerzenia plików world dla GIF: .gfw, .wld

Czym jest plik world?

Plik world to zwykły plik tekstowy towarzyszący obrazowi, który opisuje sposób odwzorowania obrazu na współrzędne rzeczywiste. Zawiera sześć wierszy definiujących transformację afiniczną:

0.25          Wiersz 1: rozmiar piksela w kierunku X (metry/piksel)
0.0           Wiersz 2: obrót względem osi Y (zwykle 0)
0.0           Wiersz 3: obrót względem osi X (zwykle 0)
-0.25         Wiersz 4: rozmiar piksela w kierunku Y (zwykle ujemny)
311334.625    Wiersz 5: współrzędna X środka lewego górnego piksela
5523336.625   Wiersz 6: współrzędna Y środka lewego górnego piksela

Plik world musi:

• znajdować się w tym samym folderze co obraz;
• mieć tę samą nazwę podstawową co obraz (np. zdjecie.jpg + zdjecie.jgw).

wskazówka

Pliki world nie zawierają informacji o układzie współrzędnych. Przy imporcie obrazu z plikiem world Mapit GIS sprawdzi, czy współrzędne są w układzie WGS84 (szerokość i długość geograficzna). Jeśli współrzędne są w układzie prostokątnym (np. UTM), zostaniesz poproszony o podanie kodu EPSG, aby obraz mógł zostać poprawnie umieszczony na mapie.

Popularne kody EPSG:

• 4326 - WGS 84 (szerokość i długość geograficzna)
• 3857 - Web Mercator
• 326xx - WGS 84 / strefa UTM xxN (np. 32611 dla strefy 11N)
• 269xx - NAD83 / strefa UTM xxN (np. 26911 dla strefy 11N)

W Polsce najczęściej stosowane są kody 2180 (PUWG 1992) oraz 2176-2179 (PUWG 2000, strefy 5-8).

Jeśli nie znasz kodu EPSG, sprawdź w programie, w którym powstał obraz, albo poszukaj pliku .prj obok pliku world. Mapit GIS automatycznie wykryje i zastosuje plik .prj, jeśli jest obecny.

Import obrazu z georeferencją

Android

Pliki GeoTIFF

1. Otwórz Mapy offline z menu głównego
2. Przejdź do zakładki Obrazy z georeferencją
3. Dotknij przycisku +
4. Odszukaj i wskaż swój plik .tif lub .tiff
5. Obraz zostanie zaimportowany, zdekodowany i umieszczony na mapie na podstawie osadzonej georeferencji

JPEG, PNG lub TIFF z plikiem world

1. Otwórz Mapy offline z menu głównego
2. Przejdź do zakładki Obrazy z georeferencją
3. Dotknij przycisku +
4. Wskaż plik obrazu (.jpg, .jpeg, .png, .tif lub .tiff)
5. Gdy pojawi się prośba, wskaż towarzyszący plik world (.jgw, .pgw, .tfw itd.)
6. Jeśli współrzędne są w układzie prostokątnym, podaj kod EPSG, gdy zostaniesz o to poproszony
7. Obraz zostanie zaimportowany i umieszczony na mapie

Dlaczego trzeba wskazać dwa pliki?

Ze względu na ograniczenia bezpieczeństwa Androida okno wyboru plików daje dostęp wyłącznie do wskazanego pliku — nie może automatycznie odczytać innych plików z tego samego folderu. Dlatego plik world trzeba wskazać osobno po wybraniu obrazu.

iOS

Dostępne w wersji 1.6

Zakładka Obrazy i pliki PDF z georeferencją oraz jej proces importu dostępne są w Mapit GIS dla iOS w wersji 1.6 i nowszych.

Otwieranie zakładki obrazów i plików PDF z georeferencją

1. Otwórz Mapy offline z menu głównego (dotknij ikony mapy, a następnie Mapy offline)
2. Przejdź do zakładki Obrazy i pliki PDF z georeferencją

Zakładka obrazów i plików PDF z georeferencją w mapach offline

Funkcja Pro

Zakładka Obrazy i pliki PDF z georeferencją dostępna jest dla subskrybentów Pro i wyższych. Użytkownicy wersji bezpłatnej nie widzą tej zakładki.

Pliki GeoTIFF

1. Dotknij przycisku + w zakładce obrazów i plików PDF z georeferencją
2. Otworzy się okno wyboru dokumentów, ograniczone do plików .tif i .tiff (oraz pozostałych obsługiwanych formatów graficznych i .pdf)
3. Odszukaj swój plik GeoTIFF i dotknij go, aby go wybrać
4. Pojawi się panel importu pokazujący:
   • podgląd nazwy pliku i jego rozmiaru
   • wykryty układ współrzędnych (odczytany automatycznie z nagłówków GeoTIFF)
   • zasięg geograficzny
5. Dotknij Importuj, aby potwierdzić

Panel importu pokazujący wykryty układ współrzędnych, zasięg i rozmiar pliku przed potwierdzeniem

Po zaimportowaniu obraz pojawia się jako nakładka na mapie.

Plik GeoTIFF wyświetlony na mapie podkładowej

Duże pliki

Pliki większe niż 200 MB wywołują prośbę o potwierdzenie przed importem. Wynikowy plik JPEG skalowany jest do maksymalnie 2048 pikseli na dłuższym boku, aby zachować płynność wyświetlania. Przy bardzo dużych plikach rozważ konwersję do MBTiles — zobacz Mapy kaflowe MBTiles.

JPEG, PNG, GIF lub TIFF z plikiem world

1. Dotknij przycisku + w zakładce obrazów i plików PDF z georeferencją
2. Wskaż plik obrazu (.jpg, .jpeg, .png, .gif, .tif lub .tiff)
3. Mapit GIS automatycznie poszuka towarzyszącego pliku world o zgodnej nazwie podstawowej (.jgw, .pgw, .gfw, .tfw lub .wld) w tym samym folderze iCloud Drive lub lokalnym
4. Jeśli plik towarzyszący nie zostanie znaleziony automatycznie, pojawi się prośba Wskaż plik world… — wybierz go ręcznie
5. Pojawi się panel importu:
   • jeśli obok obrazu znajduje się plik .prj, układ współrzędnych zostanie wykryty automatycznie
   • w przeciwnym razie, jeśli współrzędne wyglądają na prostokątne (a nie na szerokość i długość geograficzną WGS84), pojawi się lista wyboru układu współrzędnych, w której podasz kod EPSG
6. Dotknij Importuj, aby potwierdzić

Zaimportowane pliki przechowywane są w folderze aplikacji Documents/GeoImages/ jako <uuid>.jpg (zrasteryzowana kopia JPEG pliku źródłowego).

Zarządzanie obrazami z georeferencją

Android

Po zaimportowaniu obrazy z georeferencją pojawiają się w zakładce Obrazy z georeferencją na ekranie map offline. Możesz:

• Przełączać widoczność — pokazywać lub ukrywać nakładkę
• Regulować przezroczystość — mieszać obraz z mapą podkładową (0–100%)
• Zmieniać kolejność warstw — przeciągać i upuszczać, aby zmienić kolejność nakładania
• Przybliżyć do zasięgu — przejść do obszaru objętego obrazem
• Usunąć — usunąć obraz z listy i skasować plik

iOS

Po zaimportowaniu obrazy z georeferencją pojawiają się na liście Obrazy i pliki PDF z georeferencją. Możesz:

• Przełączać widoczność — dotknij ikony oka, aby pokazać lub ukryć nakładkę
• Regulować krycie — rozwiń wiersz i użyj suwaka krycia (0–100%)
• Zmieniać kolejność warstw — przeciągnij uchwyt po prawej stronie, aby zmienić kolejność nakładania
• Przybliżyć do zasięgu — dotknij Przybliż do, aby przenieść mapę do zasięgu obrazu
• Usunąć — przesuń w lewo i dotknij Usuń. Spowoduje to również usunięcie zrasteryzowanego pliku JPEG z katalogu Documents/GeoImages/ na dysku.

Odzyskiwanie po utracie pliku

Jeśli przy uruchomieniu aplikacji brakuje zaimportowanego pliku obrazu (na przykład został usunięty z iCloud Drive przed zakończeniem importu), wiersz jest automatycznie usuwany z listy, a Ty otrzymujesz jednorazowe powiadomienie.

Zgodność międzyplatformowa

Lista Obrazy i pliki PDF z georeferencją przechowywana jest we wspólnej tabeli mapit_geo_images wewnątrz każdego projektu GeoPackage. Rekordy utworzone na Androidzie otwierają się poprawnie na iOS i odwrotnie, więc możesz importować obrazy na dowolnej platformie i udostępniać plik projektu.

Tworzenie obrazów z georeferencją

W oprogramowaniu do obsługi dronów

Większość programów do fotogrametrii z dronów (DJI Terra, Pix4D, DroneDeploy, OpenDroneMap) eksportuje ortomozaiki jako pliki GeoTIFF. Można je importować bezpośrednio do Mapit GIS.

W QGIS

Aby wyeksportować obraz z georeferencją z QGIS:

1. Wczytaj warstwę rastrową w QGIS
2. Kliknij warstwę prawym przyciskiem > Export > Save As...
3. Wybierz GeoTIFF jako format
4. Ustaw układ współrzędnych i zasięg
5. Kliknij OK, aby wyeksportować

Alternatywnie, aby utworzyć plik world:

1. Kliknij warstwę rastrową prawym przyciskiem > Export > Save As...
2. Wybierz JPEG lub PNG jako format
3. Zaznacz Create world file w opcjach eksportu
4. Powstanie zarówno obraz, jak i towarzyszący mu plik world

Nadawanie georeferencji mapom skanowanym

Aby nadać georeferencję skanowanej mapie papierowej:

1. Otwórz QGIS i przejdź do Layer > Georeferencer
2. Wczytaj skanowany obraz
3. Dodaj punkty dostosowania (GCP), klikając znane miejsca na obrazie i wpisując ich współrzędne rzeczywiste
4. Uruchom proces nadawania georeferencji — QGIS utworzy plik wynikowy GeoTIFF

Ograniczenia

Android

• Limit rozmiaru pliku 50 MB — większe pliki są odrzucane przy imporcie. Przy większych obszarach rozważ konwersję do MBTiles
• Tylko 8-bitowa głębia barw — pliki GeoTIFF 16- i 32-bitowe nie są obsługiwane
• Brak strumieniowania Cloud-Optimized GeoTIFF (COG) — cały plik musi znajdować się na urządzeniu
• Brak obsługi wielu kanałów — obsługiwane są wyłącznie obrazy RGB, RGBA, w odcieniach szarości oraz z paletą / kolorem indeksowanym
• Renderowanie w pełnej rozdzielczości — obraz wczytywany jest w pełnej rozdzielczości na wszystkich poziomach powiększenia (bez piramid). Bardzo duże obrazy mogą wyświetlać się wolno

iOS

• Limit rozmiaru pliku źródłowego 200 MB — pliki większe wywołują prośbę o potwierdzenie
• Limit 2048 px na wyjściu — zrasteryzowany plik JPEG skalowany jest do maksymalnie 2048 pikseli na dłuższym boku
• Tylko 8-bitowa głębia barw — pliki GeoTIFF 16- i 32-bitowe nie są obsługiwane
• Brak strumieniowania Cloud-Optimized GeoTIFF (COG) — cały plik musi być dostępny lokalnie lub przez iCloud Drive
• Renderowanie w pełnej rozdzielczości pliku wynikowego — bardzo duże pliki źródłowe mogą dać mniej szczegółowy plik JPEG ze względu na limit 2048 px

Przykładowe źródła danych

Ordnance Survey - raster barwny w skali 1:250 000

OS 250k Colour Raster to bezpłatny zbiór do pobrania z portalu Ordnance Survey Data Hub. Udostępnia przeglądową mapę Wielkiej Brytanii w skali 1:250 000 jako kafle GeoTIFF w układzie British National Grid (EPSG:27700).

Aby użyć go w Mapit GIS:

1. Pobierz zbiór z portalu OS Data Hub (wymagana bezpłatna rejestracja)
2. Rozpakuj archiwum ZIP — każde godło to osobny plik .tif (np. NN.tif, SU.tif)
3. Zaimportuj poszczególne arkusze przez zakładkę Obrazy z georeferencją
4. Mapit GIS automatycznie wykryje układ współrzędnych EPSG:27700 i przeliczy go na WGS84

wskazówka

Każdy arkusz obejmuje kwadrat siatki OS o boku 100 km. Do prac terenowych importuj wyłącznie arkusze obejmujące interesujący Cię obszar, a nie cały zbiór.

Mapy topograficzne USGS (GeoTIFF)

USGS udostępnia bezpłatne mapy topograficzne w formacie GeoTIFF przez stronę topoView. Są to wysokiej jakości mapy w skali 1:24 000 dostępne dla całych Stanów Zjednoczonych.

Aby użyć ich w Mapit GIS:

1. Wejdź na topoView i przejdź do swojego obszaru
2. Kliknij godło arkusza i pobierz wersję GeoTIFF (nie GeoPDF)
3. Zaimportuj plik .tif przez zakładkę Obrazy z georeferencją
4. Mapit GIS automatycznie wykryje układ współrzędnych i przeliczy go na WGS84

notatka

Pliki GeoTIFF map topograficznych USGS korzystają z własnego odwzorowania poprzecznego Mercatora (a nie standardowego UTM). Mapit GIS obsługuje to automatycznie, odczytując parametry odwzorowania z metadanych GeoTIFF.